تأثیر نگرانی‌های اخلاقی، دین‌داری، قانونمندی و نگرش بر قصد خرید مصرف‌کنندگان کالاهای تقلبی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه مدیریت، واحد بوئین زهرا، دانشگاه آزاد اسلامی، بوئین زهرا، ایران

2 استادیار گروه مدیریت، واحد تهران غرب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

3 کارشناسی ارشد مدیریت بازرگانی، گروه مدیریت، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران،

چکیده
هدف از انجام این تحقیق، تعیین تاثیر نگرانی‌های اخلاقی، دین‌داری، قانونمندی و نگرش بر قصد خرید کالاهای تقلبی بوده است. تحقیق حاضر از نوع "کمی" بوده است. این تحقیق از نظر هدف کاربردی و از نظر شیوۀ جمع‌آوری داده‌ها، پیمایشی بوده است. ابزار جمع‌آوری داده‌ها، پرسشنامۀ محقق‌ساخته است که روایی و پایایی آن بررسی و تایید شده است. جامعه آماری این پژوهش شامل مشتریان فروشگاه‌های ایران مال است که حجم نمونه با استفاده از جدول مورگان 384 نفر تعیین گردید. برای تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از نرم‌افزارهای SPSS و LISREL استفاده گردید. نتایج نشان داد نگرانی‌های اخلاقی به‌طور معکوس و معناداری بر کاهش قصد خرید کالاهای تقلبی تأثیر دارد (β= -0.195، یعنی هرچه میزان نگرانی‌های اخلاقی افزایش یابد، تمایل به خرید کالاهای تقلبی کاهش می‌یابد. همچنین دین‌داری (β= -0.238) و قانونمندی (β= -0.233) نیز تأثیری مشابه بر قصد خرید کالاهای تقلبی داشته و این روابط معنادار بودند. افزون براین، نگرش مصرف‌کنندگان نسبت به خرید کالاهای تقلبی، به ‌عنوان متغیری تعدیل‌کننده، تأثیر مثبت و معناداری بر قصد خرید این کالاها داشت (β= 0.552). با توجه به یافته‌های این پژوهش سیاست‌گذاران می‌توانند با تقویت ارزش‌های اخلاقی در جامعه، آموزش باورهای دینی، و وضع قوانین سخت‌گیرانه‌تر، تقاضا برای کالاهای تقلبی را کاهش دهند. علاوه‌براین، تولیدکنندگان داخلی می‌توانند با افزایش کیفیت و جذابیت محصولات خود، ترجیحات مصرف‌کنندگان را به سمت کالاهای قانونی متمایل دهند. این تحقیق، علاوه بر ارائه راهکارهایی عملیاتی برای کاهش مصرف کالاهای تقلبی، بسترهای لازم را برای پژوهش‌های آتی در زمینۀ یافتن عوامل تأثیرگذار بر رفتار مصرف‌کنندگان را فراهم می‌کند.

کلیدواژه‌ها


1.      بهمنی, & بلوچی. (2021). ارزیابی نگرش به خرید کالاهای تقلبی و تمایل خرید از بازار خاکستری. کاوش‌های مدیریت بازرگانی, 12(24), 133-163.
2.      جعفرزاده کناری، مهدی، ۱۳۹۸، طراحی و تبیین مدل رفتار مصرف‌کنندگان کالاهای تقلبی، مقاله دکتری، دانشکده مدیریت، دانشگاه شهید بهشتی تهران
3.      حاجی پور, بهمن , خورشیدی, غلامحسین و جعفرزاده کناری, مهدی . (1397). طراحی و تبیین مدل رفتار مصرف‌کنندگان کالاهای تقلبی (محصولات موردمطالعه: کفش ورزشی، عطر و ادکلن، عینک آفتابی و قطعات یدکی خودرو). فصلنامه علمی پژوهشی مدیریت برند, 5(4), 141-182.
4.      حاجی پور, بهمن, خورشیدی, غلامحسین, & جعفرزاده کناری, مهدی. (1397). طراحی و تبیین مدل رفتار مصرف‌کنندگان کالاهای تقلبی (محصولات موردمطالعه: کفش ورزشی، عطر و ادکلن، عینک آفتابی و قطعات یدکی خودرو). فصلنامه علمی پژوهشی مدیریت برند, 5(4), 141-182. doi: 10.22051/bmr.2020.27222.1799
5.      خادمی, مهدی, قادریانی, فاتح, & نصرتی, شیوا. (1402). مطالعه تأثیر کارکردهای نگرشی بر قصد خرید برندهای تقلیدی در ایران؛ تحلیل نقش جنسیت و ارزش خریدبررسی‌های بازرگانی21(118), 35-60. doi: 10.22034/bs.2022.552727.2550
6.      خادمی, مهدی, قادریانی, فاتح, & نصرتی, شیوا. (1402). مطالعه تأثیر کارکردهای نگرشی بر قصد خرید برندهای تقلیدی در ایران؛ تحلیل نقش جنسیت و ارزش خریدبررسی‌های بازرگانی21(118), 35-60. doi: 10.22034/bs.2022.552727.2550
7.      خانی، امیرمحمد، ۱۴۰۰، تأثیر دینداری مصرف‌کننده بر قصد خرید کالای تقلبی به واسطه ابعاد اخلاقی، مقاله کارشناسی ارشد، دانشکده مدیریت، دانشگاه علامه طباطبایی تهران
8.      خراسانی طرقی، حامد، ۱۳۹۳، عوامل تعیین کننده قصد خرید کالاهای تقلبی لوکس(مطالعه موردی شهر تهران)، مقاله دکتری، دانشکده مدیریت، دانشگاه فردوسی مشهد
9.      خورشیدی, غلامحسین , حاجی پور, بهمن و جعفرزاده کناری, مهدی . (1398). طراحی و تبیین مدل رفتار مصرف کنندگان کالاهای تقلبی. مطالعات رفتار مصرف‌کننده, 6(2), 297-332. doi: 10.34785/J018.2019.268
10.   خورشیدی, غلامحسین, حاجی پور, بهمن, & جعفرزاده کناری, مهدی. (1398). طراحی و تبیین مدل رفتار مصرف کنندگان کالاهای تقلبی. مطالعات رفتار مصرف‌کننده, 6(2), 297-332. doi: 10.34785/J018.2019.268
11.   خورشیدی, غلامحسین, حاجی پور, بهمن, & جعفرزاده کناری, مهدی. (1398). طراحی و تبیین مدل رفتار مصرف کنندگان کالاهای تقلبی. مطالعات رفتار مصرف‌کننده, 6(2), 297-332. doi: 10.34785/J018.2019.268
12.   دبیر, علیرضا , نظری, شهرام , رسولی, مهیار و قربانی, محمدحسین . (1399). طراحی مدل ارتباطی بین نگرش به خرید محصولات تقلبی با محبوبیت برند در خریداران محصولات ورزشینشریه مدیریت ورزشی12(3), 871-889. doi: 10.22059/jsm.2020.294344.2375
13.   دبیر, علیرضا, نظری, شهرام, رسولی, مهیار, & قربانی, محمدحسین. (1399). طراحی مدل ارتباطی بین نگرش به خرید محصولات تقلبی با محبوبیت برند در خریداران محصولات ورزشی. نشریه مدیریت ورزشی, 12(3), 871-889. doi: 10.22059/jsm.2020.294344.2375
14.   دلشب، وحید و غریبی، سارا، ۱۳۹۸، نقش دانش و نگرانی اخلاقی مصرف‌کنندگان در نیات رفتاری آنان نسبت به خرید پوشاک ورزشی تقلبی، مقاله کارشناسی ارشد، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه کردستان
15.   عبدی ج., سواد کوهی ماهفروجکی م., & غفوری ف. (1400). بررسی تأثیر دلبستگی برند بر قصد خرید مشتری از کالاهای اصلی یا تقلبی برند های لوکس. نشریه علمی رویکردهای پژوهشی نوین مدیریت و حسابداری, 5(17), 1-16.
16.   کریمی علویجه, محمّدرضا, سلماسی, امیر, & نصری, مصطفی. (1399). شناسایی عوامل مرتبط با قصد خرید عینکهای آفتابی لوکس تقلبی از برندهای معتبر در شهر تهران. نشریه علمی راهبردهای بازرگانی, 14(10), 21-34. doi: 10.22070/14.10.21
17.   محمودیان, عابد , ایزدی, بهزاد , دلشب, وحید و غریبی, سارا . (1398). نقش دانش و نگرانی اخلاقی مصرف‌کنندگان در نیات رفتاری آنان نسبت به پوشاک ورزشی تقلبی. پژوهش در ورزش تربیتی, 7(16), 129-148.
18.   محمودیان, عابد, ایزدی, بهزاد, دلشب, وحید, & غریبی, سارا. (1398). نقش دانش و نگرانی اخلاقی مصرف‌کنندگان در نیات رفتاری آنان نسبت به پوشاک ورزشی تقلبیپژوهش در ورزش تربیتی7(16), 129-148. doi: 10.22089/res.2018.5924.1468
19.   مسعودی پور, سعید, & محمدی, فرزانه. (1402). بررسی تاثیر دین‌داری مصرف‌کنندگان مسلمان بر نگرش به برند، تمایل شخصی و قصدخرید نسبت به محصولات لوکس. مطالعات رفتار مصرف‌کننده, 10(3), 143-166. doi: 10.22034/cbsj.2023.62781
20.   مطیعی, محسن و خانی, امیر محمد . (1400). تأثیر دین‌داری مصرف‌کننده بر قصد خرید کالای قاچاق به واسطه ابعاد اخلاقیتحقیقات بازاریابی نوین11(3), 174-147. doi: 10.22108/nmrj.2021.126510.2325
21.   منتیان محمدعلی، ادیبی سده محمدحسین. نگاه مشتریان به خرید کالای تقلبی در بازار ایران. ماهنامه علمی - آموزشی تخصصی مدیریت تدبیر. ۱۳۹۵; ۲۷ (۲۸۴) :۳۳-۳۷
22.   منتیان. (2020). بررسی تاثیر ریسک های ادراک شده بر نگرش مشتریان به خرید کالای تقلبی در بازار ایران. اقتصاد پنهان, 31(5), 143-161.
23.   منتیان، محمدعلی، ۱۳۹۹، بررسی تأثیر ریسک‌های ادراک شده بر نگرش مشتریان به خرید کالای تقلبی در بازار ایران، مقاله کارشناسی ارشد، دانشکده مدیریت، دانشگاه شهید چمران اهواز
24.   وحدتی, حجت , حکاک, محمد و حسنوند, زهرا . (1401). تحلیل و ارزیابی اثر رسانه های اجتماعی بر قصدخرید برندهای جعلی: با میانجی گری نگرش و سبک زندگی مصرف کنندگان. مطالعات رسانه‌های نوین, 8(29), 335-303. doi: 10.22054/nms.2022.48430.876
25.   یونسی, محمد , طاهری کیا, فریز , روستا, علیرضا و احمدی چهره برق, سیاوش . (1402). الگوی تداوم خرید محصولات مشابه‌اصل در سطح سازمانی (مورد مطالعه: محصولات صوتی و تصویری مشابه‌اصل)مطالعات رفتار مصرف‌کننده10(2), 70-89. doi: 10.34785/J018.2023.006
 
1.      Avcı, İ. (2024). The Effect of Materialism, Conspicuous Consumption and Sense of Shame on Intention to Purchase Counterfeit Products and the Mediating Role of Attitude. Current Research in Social Sciences, 10(1), 92-107.
2.      Bakar NA, Rosol NSW, Mohamad RN & Hashim NH, 2021, Counterfeit fashion goods purchase intention among Muslim millennial: What counts religiosity, ethical concerns or attitude towards lawfulness?, Springer, https://doing.org/10.1007/978-981-33-4854-7_3.
3.      Cheng X, Eugene A, Cheng G, Teoh K. (2017). The Determinants of Purchase Intention on Counterfeit Sportswear. Journal of Applied Structural Equation Modeling: 1(1), 13-26.
4.      Cordel, V. Wongtada,N. Kieschnick, R. l. jr. (1996). Counterfeit purchase intentions: role of lawfulness attitude and product trairs as determinants. Journal of Business research. 35(1): 41-۵3.
5.      Coudounaris, D. N. Sthapit, E. (2017). Antecedents of memorable tourism experience related to behavioral intentions. Psychol Mark. 34:10841093
6.      Elsantil Y & Bedair KH, 2022, Intention to purchase counterfeit products: The impact of unethical beliefs, social status and perceived risk, Information Sciences Letter, Vol.11 Iss2, pp.60.
7.      Gandhi A, Mondal S & samaddar K, 2024, Online counterfeit purchase behavior: moderating effect of perceived anonymity and moral disengagement, Young Consumers, Vol.25 No.1, pp.84-108.
8.      Haseeb, A. Mukhtar, A. (2016). Antecedents of Consumer’s Purchase Intention of Counterfeit Luxury Product. Journal of Marketing and Consumer Research. 28: 15-25.
9.      Kasber, A., El-Bassiouny, N., & Hamed, S. (2023). Can religiosity alter luxury and counterfeit consumption? An empirical study in an emerging market. Journal of Islamic Marketing, 14(7), 1768-1792.
10.   Kasper A, El-Bassiouny N & Hamed S, 2023, Can religiosity alter luxury and counterfeit consumption? An empirical study in an emerging market, Journal of Islamic Marketing, Vol.14 No.7, pp.1768-1792.
11.   Kassim, N., Bogari, N., Salamah, N., & Zain, M. (2016). The relationships between collectiveoriented values and materialism, product status signaling and product satisfaction: a two-city study. Asia Pacific Journal of Marketing and Logistics, 28(5), 807-826.12
12.   Koklic, M. K. & Vida. I. (2015). The interplay of the drivers and deterrents of leisure counterfeit purchase intentions. Journal of Business Economics and Management: Vol 3:1-14
13.   Liao, C-H. Hsieh, I-Y. (2013). Determinants of consumers willingness to purchase Gray-Marke Smartphones. Journal of Business Ethics. 114:409-424
14.   Martinez, L. F., & Jaeger, D. S. (2016). Ethical decision making in counterfeit purchase situations: The influence of moral awareness and moral emotions on moral judgment and purchase intentions. Journal of Consumer Marketing, 33(3), 213-223.
15.   Mathras, D., Cohen, A. B., Mandel, N., & Mick, D. G. (2015). The effects of religion on consumer behavior: A conceptual framework and research agenda. Journal of Consumer Psychology, 26(2), ۲98-311.
16.   Minton, E. A. (2018). Affective and cognitive religiosity: Influences on consume reactance and self‐control. Journal of Consumer Behaviour, 17(2), 175-186.
17.   Mohammad Babamiri, Rashid Heidari moghadam, Hamid Saeidnia & Mehdi Zemestani, 2020, Relationship between personality characteristics and attitude toward purchase of counterfeit goods in the Iranian population, https://doi.org/10.1080/23311908.2020.1779000. 
18.   Muhamad, N., Mizerski, D. (2013). The effects of following Islam in decisions about taboo products. Psychology & Marketing, 30(4), 357-371.
19.   Quoquab F, Pahlevan S, Mohammad J & Thurasamy R, 2017, Factors affecting consumer's intention to purchase counterfeit product: Empirical study in the Malaysian market, Asia Pacific Journal of Marketing and Logistics, Vol.29 No.4, pp.837-853.
20.   Quoquab, F., Pahlevan, S., Mohammad, J., & Thurasamy, R. (2017). Factors affecting consumers’ intention to purchase counterfeit product: Empirical study in the Malaysian market. Asia Pacific Journal of Marketing and Logistics, 29(4), 837-853.
21.   Ramayah, T. Ai Leen, J. P. Wahid, N. B. (2002). Purchase preference and view: The case of counterfit goods. In the proceeding of the UBMvonference. 1-13
22.   Schwartz, M. (2001), “The nature of the relationship between corporate codes of ethics and behaviour”, Journal of Business Ethics, Vol. 32 No. 3, pp. 247-262.
23.   Tang, F., Tian, V.-I., & Zaichkowsky, J. (2014). Understanding counterfeit consumption. Asia Pacific Journal of Marketing and Logistics, 26(1), 4-20
24.   Vinita Bhatia, 2018, Examining consumers’ attitude towards purchase of counterfeit fashion products, Journal of Indian Business Research, Vol. 10 No. 2, pp. 193-207.
25.   Vitell, S.J. and Muncy, J. (1992), “Consumer ethics: an empirical investigation of factors influencing ethical judgments of the final consumer”, Journal of Business Ethics, Vol. 11 No. 8, pp. 585-597.
26.   Vitell, S.J. and Paolillo, J.G. (2003), “Consumer ethics: the role of religiosity”, Journal of Business Ethics,Vol. 46 No. 2, pp. 151-162.