برخورداری از منابع انسانی کارآمد و دانش‌محور موجب کاهش هزینه‌ها، افزایش رقابت‌پذیری و تعالی سازمانی می‌شود. این مهم ‏درگرو برنامه‌ریزی و بازنگری مناسبی در منابع انسانی و سازمان‌ها است که به‌عنوان «معماری سرمایه‌های انسانی» از آن یاد می-‏شود. از‏‎ ‎طرفی، مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی) در بیانیه گام دوم انقلاب به اهمیت سرمایه‌های انسانی تأکید و به استفاده از آن‌ها ‏جهت حل مسائل کشور تأکید ویژه داشته است. بر این اساس، هدف پژوهش حاضر، ارائه الگوی معماری سرمایه‌های انسانی ‏دفاعی بر اساس متن بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی است. روش پژوهش حاضر ازلحاظ هدف کاربردی و ازنظر روش تحقیق ‏اکتشافی با رویکرد داده بنیاد است. جامعه آماری شامل متن بیانیه گام دوم انقلاب است که تحلیل و مفهوم‌پردازی موضوع ‏موردنظر با استفاده از فرایند نظام‌مند کدگذاری‌های باز، محوری و انتخابی صورت گرفته است. روایی تحقیق از طریق فرایند ‏کدگذاری در دو زمان مختلف توسط پژوهشگر و پایایی نیز با استفاده از چهار معیار معرف پارکر و رافی (1997) ارزیابی شد. ‏یافته‌ها حاکی از 312 کدباز، 63 کد محوری و 24 کد انتخابی است. نتایج پژوهش در قالب الگوی مفهومی ارائه شد. از مهم‌ترین ‏عوامل علی معماری سرمایه‌های انسانی دفاعی شامل؛ احساس مسئولیت‎ ‎دینی، روحیه‌ی انقلابی، مجاهدت و دفاع از ‏مظلومان، لزوم استقلال ملی، روحیه عدالت‌خواهی و رسیدن به آرمان‌های انقلاب اسلامی بودند. همچنین مهم‌ترین ‏پیامدهای معماری سرمایه‌های انسانی دفاعی نیز شامل مؤلفه‌های؛ پیشرفت‌‌های علمی در عرصه‌های گوناگون، تمدّن نوین ‏اسلامی‎ ‎و آمادگی برای ولایت عظمی (ارواحنافداه)، عزت نظام جمهوری اسلامی ایران و پیشرفت‌‌های مادّی و معنوی ‏بودند. ‏