واکاوی نقش راهبری دانشمندان و حاکمان در بالندگی تمدن اسلامی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار دانشکده معارف و اندیشه اسلامی دانشگاه تهران

2 استادیار تاریخ، تمدن و انقلاب اسلامی دانشگاه تهران

3 دانشجوی دکتری دانشکده معارف و اندیشه اسلامی دانشگاه تهران

چکیده

«تمدن اسلامی» اصطلاحی است که بخش زیادی از تحقیقات تاریخ نگاری و تمدنی جهان را به خود اختصاص داده است؛ چیستی و چگونگیِ عوامل رویش، خیزش، شکوفایی و بالندگی تمدن اسلام، سوال های مهمی هستند که دانستن آنها، علاوه بر تسلط بر تاریخ اسلام و ایران، موجب کشف سنت های بسیار تمدنی در عرصه های فرهنگی، سیاسی و اجتماعی میشود. قرن 4 و 5 هجری دوره «بالندگی تمدن اسلامی» است که به عصر طلایی و رنسانس اسلامی مشهور گردیده و نمودهای بالندگی آن در بخشهای مختلف تمدنی مانند هنر، معماری، تجارت و بازرگانی و شهرسازی و... متبلور هستند؛ واکاوی و تبیین عوامل و لوازم محوری برای دست یابی به این تمدن («فرهنگ متعالی اسلام»، «دانشمندان حاذق» و «حاکمان کارآمد»)، از مهم ترین نتایج این مقاله میباشد که با روش توصیفی - تحلیلی و منابع مختلف کتابخانه ای انجام شده است. مسأله اصلی در این پژوهش، «چیستی عوامل محوری در بالندگی تمدن اسلامی» است که به منظور رهیافتی به چهار چوبی نظری برای راهبری «الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت»، ذیل «تمدن نوین اسلامی» تدوین شده است، تا از نتایج آن در سیاست گذاری ها و تصمیم گیری های کلان استفاده شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Study of the Strategic Role of Scholars and Rulers in Dynamism of Islamic Civilization

نویسندگان [English]

  • ramezan rezayi 1
  • Bahauddein Ghahremani Nejad Shayegh 2
  • Mohammad Asgharian Dastenaei 3
1 Associate Professor, Faculty of Education and Islamic Thought, University of Tehran
2 Faculty of Education and Islamic Thought, University of Tehran
3 PhD Student, Faculty of Education and Islamic Thought,, University of Tehran,
چکیده [English]

The term Islamic civilization has allocated a major part of the world’s historiographical and civilizational research to itself. The nature, mode of growth, rise, blossoming and dynamism of Islamic civilization are significant questions whose knowledge would not only enable one to have a command of the history of Islam and Iran but also would cause the discovery of many civilizational traditions in the cultural, political and social fields. The fourth and fifth centuries (hegira) are the period of dynamism of Islamic civilization, which is known as the Islamic Golden Age and Islamic Renaissance, whose manifestations are reflected in different civilizational arenas such as art, architecture, urban development, etc. This research has been conducted to attain an approach for a theoretical framework for leading the Islamic-Iranian model of progress under the modern Islamic civilization. The main question of this paper is as follows: What are the factors responsible for dynamism of this Islamic civilization? The findings of this paper include better understanding of pivotal factors that paved the way for the development of this civilization, the sublime culture of Islam, professional scientists, and efficient rulers. Descriptive-analytical method has been used for the analysis of the data collected from library sources. The results will be used for major policymaking and decision-making purposes.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Civilization
  • Islamic Civilization
  • Dynamism
  • Islamic Culture
  • scientists
  • rulers