چالش‌ها و فرصت‌های هم‌افزایی فرهنگی تفریحی در فضای مذهبی: مطالعه موردی امام‌زاده قاضی‌الصابر (ع)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیات علمی دانشگاه تهران

2 کارشناسی ارشد جامعه‌شناسی، دانشگاه شاهد

3 دکترای یادگیری الکترونیکی از دانشگاه اوترخت هلند، مدرس دانشگاه تربیت مدرس

چکیده
مطالعه حاضر به بررسی چالش‌ها و فرصت‌های هم‌افزایی فرهنگی تفریحی امام‌زاده قاضی‌الصابر (ع) می‌پردازد و در همین راستا نحوه تعامل سه سازمان میراث فرهنگی، اداره اوقاف استان تهران و شهرداری منطقه 3 تهران در زمینه‌ی مدیریت و ساخت مجموعه فرهنگی تفریحی در کنار یک فضای مذهبی را مورد مداقه قرار می‌دهد. در مطالعه حاضر از روش انسان ‌شناختی کیفی و فن‌های مصاحبه نیمه ساخت ‌یافته، مصاحبه روایی- اپیزودیک، گروه کانونی (فوکوس‌گروپ) و استراتژی مشاهده میدانی استفاده شده است، همچنین برای ساخت مدل مفهومی از مبانی نظری «حکمرانی خوب و سرمایه اجتماعی» و «اوقات فراغت و نشاط اجتماعی» مورد نظر قرار گرفته است.
 یافته‌های مطالعه نشان می‌دهد که هم‌افزایی فرهنگی تفریحی امام‌زاده قاضی‌الصابر (ع) فرصت‌هایی نظیر، «تمرکزگرایی دینی و مسجد محوری»، «تجمیع نهادهای مذهبی»، «جذب جوانان به فضای مذهبی»، «افزایش مصرف فرهنگی»، «احیای نمادهای هویت‌ بخش محله»، «معرفی امام‌زاده»، «افزایش وجوهات امام‌زاده (ع)»، «مشارکت و تعامل فرهنگی»، «افزایش سرمایه اجتماعی شهرداری»، «افزایش نشاط اجتماعی در محله»، «کاهش هزینه فعالیت فرهنگی و تفریحی» و «بازسازی بنای فرسوده امام‌زاده» را به همراه دارد. همچنین این هم‌افزایی با چالش‌هایی نظیر «تقدس ‌شکنی»، «تخریب هویت محله»، «تخریب معماری سنتی امام‌زاده»، «عدم تناسب معماری امام‌زاده و مجموعه فرهنگی و تفریحی» و «عدم تناسب معماری امام‌زاده با فضای محله» مواجه است.

کلیدواژه‌ها