Explaining the theory of resistance and divine victory with emphasis on verse 40 of Surah Hajj; A basis for the (Islamic-Iranian) model of progress in the political thought of Ayatollah Khamenei (Damat Barakateh)

Document Type : Original Article

Author

Assistant Professor, Department of Islamic Studies, Department of Literature and Foreign Languages, Kashan University, Kashan, Iran

Abstract
The theory of resistance and divine victory, based on verse 40 of Surah Hajj (And Allah will not help whom He will help), has a fundamental place in the political thought of Ayatollah Khamenei (may his blessings be upon him), as a strategic doctrine and basis in the analysis of the regime's macro-policies. Therefore, the present article aims to explain the ontological connection of this theory with the Islamic-Iranian model of progress and, while utilizing an analytical-interpretive approach, deals with the functional analysis of these key concepts in the discourse of progress. The theoretical framework of the research is based on his intellectual system, which is formulated as a model for theorizing progress at three coherent levels: the visionary system (monotheism and divine traditions as the ontological foundation), the value system (intellectual requirements and hope for divine victory), and the action system (operational strategies such as Jihad of Explanation and Resistance Economy). The findings show that resistance in this framework is not a passive strategy, but a divine and value-based matter that is rooted in unchanging divine traditions and establishes a causal and valid link between active human effort and the promise of divine victory as a guarantee of progress. Divine victory in this intellectual system has a concept beyond military victory and is directly translated into examples of progress; especially regarding the strengthening of collective will, comprehensive endogenous scientific and economic advances, and the improvement of the level of insight of society.

Keywords


منابع:
1.      بخشایش، محمدعلی. (۱۳۹۸). بررسی مبانی فکری مدیریت جهادی در اندیشه سیاسی آیت‌الله خامنه‌ای. فصلنامه مطالعات انقلاب اسلامی، دوره ۱۶، شماره ۵۹.
2.      جلالی، محمدحسن. (۱۳۹۷). نقش آیه ۴۰ سوره حج در شکل‌گیری دکترین مقاومت در اندیشه آیت‌الله خامنه‌ای. فصلنامه مطالعات اندیشه سیاسی در اسلام، دوره ۳، شماره ۹، صص ۶۰-۷۵.
3.      جوادی آملی، عبدالله. (۱۳۸۵). تفسیر تسنیم. قم: اسراء.
4.      خامنه‌ای، سیدعلی. (۱۳۹۳/۱۰/۱۹). سخنرانی در دیدار با مردم قم به مناسبت سالگرد قیام ۱۹ دی. [بیانات]. قابل دسترس در: https://www.leader.ir/fa/content/12738
5.      خامنه‌ای، سیدعلی. (۱۳۹۵). بیانات در دیدار جمعی از شعرا و اهل فرهنگ. [بیانات]. ۱۱ خرداد ۱۳۹۵. https://www.leader.ir/fa/content/15104
6.      خامنه‌ای، سیدعلی. (۱۳۹۷/۰۱/۱۴). بیانات در دیدار مسئولان نظام. [بیانات]. قابل دسترس در: https://www.leader.ir/fa/content/19039
7.      خامنه‌ای، سیدعلی. (۱۳۹۷/01/29). بیانات در دیدار فرماندهان ارتش جمهوری اسلامی ایران. [بیانات]. قابل دسترس در: https://www.leader.ir/fa/content/19080
8.      خامنه‌ای، سیدعلی. (۱۳۹۷/۰۷/۱۶). بیانات در دیدار با مردم به مناسبت عید غدیر. [بیانات]. قابل دسترس در: https://www.leader.ir/fa/content/19597
9.      خامنه‌ای، سیدعلی. (۱۳۹۸). بیانات در دیدار جمعی از پرستاران و خانواده‌های شهدای سلامت. [بیانات]. ۲۱ آذر ۱۳۹۸. https://www.leader.ir/fa/content/25732
10.  خامنه‌ای، سیدعلی. (۱۳۹۸). سخنرانی در دیدار با اقشار مختلف مردم. [بیانات]. ۳ مهر ۱۳۹۸. https://www.leader.ir/fa/content/20917
11.  خامنه‌ای، سیدعلی. (۱۳۹۸). سخنرانی در دیدار با مردم. [بیانات]. ۶ خرداد ۱۳۹۸. https://www.leader.ir/fa/content/20569
12.  خامنه‌ای، سیدعلی. (۱۳۹۸/۰۳/۱۴). بیانات در دیدار با مردم. [بیانات]. قابل دسترس در: https://farsi.khamenei.ir/newspart-index?tid=1140
13.  خامنه‌ای، سیدعلی. (۱۳۹۹/۰۳/۱۴). بیانات در مراسم سی‌ویکمین سالگرد رحلت امام خمینی (ره). [بیانات]. قابل دسترس در: https://www.leader.ir/fa/content/22601
14.  خامنه‌ای، سیدعلی. (۱۴۰۰). بیانات در دیدار جمعی از پرستاران و خانواده‌های شهدای سلامت. [بیانات]. ۲۱ آذر ۱۴۰۰. https://www.leader.ir/fa/content/25732
15.  خامنه‌ای، سیدعلی. (۱۴۰۰/۰۷/۲۸). بیانات در دیدار با نخبگان و استعدادهای برتر علمی. [بیانات]. قابل دسترس در: https://www.leader.ir/fa/content/25732
16.  خامنه‌ای، سیدعلی. (۱۴۰۰/۱۰/۱۹). بیانات در دیدار مردم قم. [بیانات]. قابل دسترس در: https://www.leader.ir/fa/content/26456
17.  دهشیری، محمدرضا؛ و نوری، سمیه. (۱۳۹۹). تبیین مؤلفه‌های بصیرت سیاسی در اندیشه آیت‌الله خامنه‌ای و کارکرد آن در جامعه. فصلنامه مطالعات علوم سیاسی، دوره ۱۳، شماره ۴۸، صص ۹۰-۱۱۵.
18.  رجبی، حسین. (۱۳۹۹). نظریه انقلاب اسلامی در اندیشه آیت‌الله خامنه‌ای. قم: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی.
19.  رضایی، سمیرا. (۱۳۹۷). سیاست دفاعی-امنیتی جمهوری اسلامی ایران در منطقه غرب آسیا (مطالعه موردی نقش حزب‌الله لبنان). پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تهران.
20.  رضوی، سیدمحسن؛ و حسینی، سیدمجتبی. (۱۳۹۹). سرمایه اجتماعی و قدرت نرم در اندیشه سیاسی آیت‌الله خامنه‌ای. فصلنامه مطالعات قدرت نرم، دوره ۱۰، شماره ۳۰، صص ۸۰-۱۰۰.
21.  سیدالعلما، سیدمحمود؛ و عباسی، ابراهیم. (۱۳۹۹). گفتمان مقاومت و استکبارستیزی در اندیشه سیاسی آیت‌الله خامنه‌ای. نشریه مطالعات گفتمان و سیاست، دوره ۱، شماره ۲، صص ۳۰-۴۵.
22.  صفری، محمدعلی. (۱۴۰۰). تحلیل نقش صبر و استقامت در کارآمدی سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران. فصلنامه پژوهش‌های راهبردی سیاست خارجی، دوره ۹، شماره ۳۶، صص ۲۸۸-۳۱۰.
23.  طباطبایی، سیدمحمدحسین. (۱۳۷۴). المیزان فی تفسیر القرآن. ج ۱۴. قم: دفتر انتشارات اسلامی جامعه مدرسین حوزه علمیه قم.
24.  عزیزی، حمید. (۱۳۹۸). دکترین مقاومت و سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران. تهران: انتشارات سمت.
25.  عیوضی، محمدرحیم؛ و کریمی، علی. (۱۴۰۰). جایگاه مردم‌سالاری دینی در اندیشه سیاسی آیت‌الله خامنه‌ای. فصلنامه مطالعات انقلاب اسلامی، دوره ۱۷، شماره ۶۲، صص ۵۱-۷۰.
26.  فتاحی، علی؛ سهرابی، مجید؛ و محمدی، ابوالفضل. (۱۳۹۸). نقش عامل اراده و بصیرت در تحقق اهداف مقاومت اسلامی. فصلنامه مطالعات انقلاب اسلامی، دوره ۱۶، شماره ۶۰، صص ۳۵-۵۰.
27.  کریمی، لیلا؛ و حسینی، سارا. (۱۴۰۰). تحلیل گفتمان جهاد تبیین در اندیشه آیت‌الله خامنه‌ای و کارکرد آن در جنگ نرم. فصلنامه مطالعات فرهنگی و ارتباطات اسلامی، دوره ۱۷، شماره ۶، صص ۵۸-۷۵.
28.  متفکر، علیرضا. (۱۳۹۸). مبانی دیپلماسی مقاومت در اندیشه امام خمینی و آیت‌الله خامنه‌ای. تهران: دانشگاه عالی دفاع ملی.
29.  مصباح یزدی، محمدتقی. (۱۳۷۸). جامعه و تاریخ از دیدگاه قرآن. قم: مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی.
30.  مقدسی، حمیدرضا؛ و نوربخش، مهدی. (۱۳۹۹). تبیین مؤلفه‌های الگوی اسلامی-ایرانی پیشرفت در اندیشه آیت‌الله خامنه‌ای. فصلنامه مطالعات راهبردی، دوره ۲۳، شماره ۹۰، صص ۱۱۳-۱۳۰.
31.  ملکی‌پور، هادی؛ رضایی، علیرضا؛ و مرادی، محمدرضا. (۱۳۹۶). تحلیل رابطه مقاومت و نصرت الهی در اندیشه سیاسی آیت‌الله خامنه‌ای. فصلنامه پژوهش‌های سیاسی و بین‌المللی، دوره ۱۰، شماره ۳، صص ۹۵-۱۱۰.
32.  نوروزی، رضا؛ و مرادی، محمدرضا. (۱۳۹۸). ابعاد بازدارندگی نامتقارن در دکترین دفاعی جمهوری اسلامی ایران با تأکید بر اندیشه آیت‌الله خامنه‌ای. فصلنامه مطالعات دفاعی و امنیتی، دوره ۲۷، شماره ۱۰۷، صص ۱۹۰-۲۱۲.
33.  واعظی، احمد. (۱۳۹۵). اندیشه سیاسی در اسلام. تهران: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی.